प्रत्येक Option ला Expiry तारीख असते. त्यानंतर Option अस्तित्वात राहत नाही: एकतर त्याचे रोखीने सेटलमेंट होते किंवा तो शून्य मूल्यावर Expire होतो. भारतात Expiry चे दिवस SEBI ने घालून दिलेल्या नियमांच्या चौकटीत एक्सचेंज ठरवतात.
Expiry चे दिवस
- NSE इंडेक्स Options मंगळवारी Expire होतात, BSE इंडेक्स Options गुरुवारी.
- प्रत्येक एक्सचेंजवर फक्त एकाच इंडेक्सचे weekly Options आहेत: NSE वर Nifty 50 आणि BSE वर Sensex.
- Bank Nifty, FinNifty, Midcap Nifty, Nifty Next 50 आणि Bankex चे फक्त मासिक Options असतात, जे महिन्याच्या शेवटच्या मंगळवारी (NSE) किंवा शेवटच्या गुरुवारी (BSE) Expire होतात.
- Expiry चा दिवस ट्रेडिंग सुट्टी असेल, तर कॉन्ट्रॅक्ट आधीच्या ट्रेडिंग दिवशी Expire होतो.
आमच्या Expiry कॅलेंडरमध्ये प्रत्येक इंडेक्सच्या पुढील तारखा सुट्ट्यांनुसार झालेल्या बदलांसह दिल्या आहेत.
Expiry चा दिवस वेगळा का असतो
- टाइम व्हॅल्यू नाहीशी होते. शेवटच्या दिवशी OTM Option त्याच्या उरलेल्या Premium चा बहुतेक भाग काही तासांत गमावू शकतो.
- किमती वेगाने बदलतात. Expiry जवळ इंडेक्समधील लहान हालचालींमुळे Option च्या किमती दोन्ही दिशांनी झपाट्याने बदलतात (जास्त Gamma).
- Margin वाढते. 2024 पासून त्या दिवशी Expire होणारे Options विकणाऱ्यांकडून ब्रोकर अतिरिक्त margin घेतात.
- एक्सरसाइजवर STT लागतो. Expiry पर्यंत उघडा ठेवलेला in-the-money Option आपोआप एक्सरसाइज होतो, आणि STT फक्त Premium वर नव्हे, तर सेटलमेंट व्हॅल्यूवर आकारला जातो.
स्वस्त म्हणजे कमी जोखीम नाही
Expiry ला एक-दोन दिवस उरलेले Options स्वस्त दिसतात, कारण त्यांना फायदा देण्यासाठी फारच कमी वेळ उरलेला असतो. असे अनेक Options खरेदी करणे हा संपूर्ण Premium गमावण्याचा एक सामान्य मार्ग आहे.
उदाहरणांमध्ये उदाहरणासाठीचे आकडे वापरले आहेत, सध्याचा बाजार डेटा नाही. हे सर्वसाधारण शिक्षण आहे, गुंतवणूक सल्ला नाही.